Portal pacjenta
Umów wizytę

Wczesna menopauza a uzyskanie ciąży

Zwykle menopauza dotyczy kobiet między 48 a 52 rokiem życia. Czasem przychodzi jednak wcześniej i zaskakuje panie jeszcze przed 40 urodzinami. Wiele z nich nie jest na to gotowych i wciąż ma plany związane z powiększeniem rodziny. Dzięki medycynie, w przypadku przedwczesnego wygaśnięcia funkcji jajników, ciąża jest nadal możliwa.

Co to jest menopauza?

Menopauza to ostateczne ustanie miesiączkowania, poprzedzone premenopauzą , kiedy zmienia się cykl kobiety w którym organizm  stopniowo wygasza funkcje układu rozrodczego.

Menopauza może wiązać się z szeregiem dolegliwości fizycznychale bywa również trudna dla kobiet pod kątem emocjonalnym. Dzieje się tak zwłaszcza wtedy, kiedy płodność wygasa przedwcześnie, tzn. ok. 35-45 roku życia. Statystycznie u jednej na 10 tysięcy kobiet menopauza może wystąpić nawet przed 30 rokiem życia. 

Przyczyny wczesnej menopauzy

Przedwczesna menopauza może mieć wiele przyczyn. Najczęstszym powodem są uwarunkowania genetyczne. W momencie narodzin kobieta posiada określoną pulę pęcherzyków jajnikowych. Jest to tzw. rezerwa jajnikowa. Jej poziom determinuje liczbę komórek jajowych, jakie kobieta wytworzy w ciągu swojego życia i wiek, w którym wejdzie w okres menopauzy. Jeśli wczesna menopauza wystąpiła u jej bliskiej rodziny, matki czy babci, możemy spodziewać się podobnej sytuacji również u niej samej.

Inną przyczyną wczesnej menopauzy jest leczenie operacyjne (usunięcie jajowodów, jajników, macicy), a także czynniki socjalne. Mogą to być złe warunki życiowe, niedobór wagi czy anoreksja. Co więcej, wejście w okres menopauzy może przyspieszyć silny stres czy stosowanie niektórych leków, np. w terapii endometriozy, czy raka piersi.

Z doniesień naukowych wynika również, że palenie papierosów może znacznie przyspieszyć wystąpienie menopauzy. Mechanizm ten nie został do końca opisany, ale niektórzy upatrują źródła tego zjawiska w oddziaływaniu nikotyny na ośrodkowy układ nerwowy, co powoduje zmniejszenie wydzielania hormonów płciowych. Inne teorie odnoszą się do wpływu palenia na enzymy wątrobowe, co może być powodem niealkoholowego stłuszczenia wątroby. 

umów się

Chcę umówić wizytę

Diagnostyka wczesnej menopauzy

W przypadku podejrzenia menopauzy rekomenduje się przede wszystkim oznaczenie poziomu progesteronu, estrogenu i folikulostymuliny (FSH). Istotne jest też określenie poziomu hormonu AMH, umożliwiające ocenę rezerwy jajnikowej kobiety. Jeśli rezerwa jajnikowa jest bardzo niska, to oznacza, że nasza płodność wygasa. Odpowiednią terapię mającą na celu zachowanie zdolności rozrodczych na dłużej, można zaproponować dopiero po przeanalizowaniu tych badań i stanu ogólnego kobiety

Należy rozważyć  stosowanie hormonalnej terapii zastępczej (HTZ), w ramach której kobieta przyjmuje niskie dawki estrogenów i progesteronu jezeli nie ma medycznych przeciwskazań Jeśli jednak nie ma wskazań do HTZ – bo wczesna menopauza nie daje uciążliwych objawów ani nie krzyżuje planów prokreacyjnych – nie trzeba  jej stosować. Decyzja o optymalnym postępowaniu podejmowana jest zawsze przez lekarza w odniesieniu do indywidualnej sytuacji pacjentki.

Należy pamiętać, że przy wczesnym klimakterium wzrasta ryzyko chorób układu krążenia i osteoporozy. Panie z tą przypadłością powinny być zatem pod opieką specjalistów.

Czy pomimo wczesnej menopauzy można zajść w ciążę?

W trakcie menopauzy przestają być produkowane komórki jajowe, co oznacza brak możliwości zapłodnienia. Zanim jednak będzie można to stwierdzić, musi minąć przynajmniej 6 miesięcy od ostatniego krwawienia. W tym czasie uzyskanie ciąży jest jeszcze możliwe. W okresie tzw. przedmenopauzalnym, kiedy miesiączki są nieregularne albo znikome, kobiety często nie są świadome, że mogą zajść w ciążę i przestają się zabezpieczać. Cykle jednak mogą być owulacyjne i może dojść do zapłodnienia.

Jednocześnie, kiedy czynność jajników stopniowo wygasa, kobiecie trudniej jest zajść w ciążę. Nie jest to jednak niemożliwe, bo menopauza jest procesem, który trwa kilka lat. Jajnik może wciąż uwalniać komórki jajowe. Zanim ginekolog lub endokrynolog postawi diagnozę dotyczącą wczesnej menopauzy, trzeba wykonać kilka badań:

  • USG, 
  • cytologię,
  • badania krwi.

W jaki sposób możemy kobiecie pomóc zajść w ciąże? Czy ma szanse na in vitro z własnymi komórkami, czy może potrzebuje in vitro z komórkami dawczyni? Jaka jest szansa na utrzymanie takiej ciąży, czy jest inna? 

W zależności od momentu, w którym wystąpi menopauza i wyników badań kobiety, należy rozważyć, czy możliwe jest zajście w ciążę z wykorzystaniem własnych komórek, czy lepszym rozwiązaniem byłaby procedura in vitro z komórkami dawczyni. Ponadto ważny jest stan ogólny pacjentki – ewentualne choroby współistniejące oraz ocena kardiologiczna – dr n. med. Joanna Krzemieniewska z Kliniki INVICTA we Wrocławiu.

Jak rozróżnić czy to ciąża, czy menopauza?

Objawy ciąży i menopauzy są do siebie bardzo zbliżone. W obu przypadkach mogą występować zmiany nastroju, zanik miesiączki, bolesność piersi, bóle głowy, zmęczenie oraz plamienia. Kobiety w okresie okołomenopauzalnym mogą te objawy uznać za początek przekwitania, jednak może się okazać, że świadczą one o wczesnej ciąży. W przypadku wątpliwości należy wykonać test ciążowy lub pomiar stężenia ludzkiej gonadotropiny kosmówkowej, czyli badanie beta-hCG. Pomogą one ustalić, czy przyczyną tych objawów jest zapłodnienie. 

Czy po menopauzie nadal trzeba się zabezpieczać?

Menopauza jest procesem, który trwa kilka lat. Podczas niej wygasają funkcje jajników ustaje płodność. Do momentu całkowitego wygaśnięcia płodności kobieta powinna się zabezpieczać, tym bardziej, jeśli pojawiają się sporadyczne krwawienia. Może wtedy dojść do zapłodnienia. Za definitywny koniec menopauzy uznaje się moment, kiedy przez 6 kolejnych miesięcy nie pojawia się menstruacja. Jest to czas, po którym można już zrezygnować z zabezpieczenia. 

Czy brak okresu oznacza, że nie można zajść w ciążę?

Na brak miesiączki ma wpływ wiele czynników. Kobiety w okresie menopauzalnym nie powinny z góry zakładać, że brak miesiączki oznacza początek okresu przekwitania. Brak menstruacji może być spowodowany silnym i przewlekłym stresem, stosowaniem leków hormonalnych, sterydów czy chemioterapeutyków. Zanik miesiączki może pojawić się także u pań, które zbyt intensywnie się odchudzają lub mają niedobory żywieniowe. Również niektóre choroby skutkują brakiem krwawienia menstruacyjnego. 

Przy nieregularnym miesiączkowaniu zajście w ciążę jest trudniejsze, ponieważ wyznaczenie owulacji i dni płodnych może sprawiać kłopot. Warto również wiedzieć, czy cyklom, które występują u kobiety, towarzyszy owulacja, czy są bezowulacyjne. W przypadku cykli bezowulacyjnych zapłodnienie jest niemożliwe. Brak okresu nie jest jednak jednoznaczny z brakiem możliwości zajścia w ciążę, dlatego należy ustalić przyczynę, aby móc podjąć odpowiednie kroki. 

Konsultacja Medyczna

dr n. med. Joanna Krzemieniewska

Specjalista położnictwa i ginekologii

Klinika we Wrocławiu



Kontakt

Jak się z nami skontaktować?

Infolinia

+48 (58) 58 58 800

pn-pt.: 7:00 - 20:00
sb.: 7:00 - 15:00

Formularz kontaktowy