Niska jakość uzyskanych komórek jajowych

Strona główna/Leczenie niepłodności/Niska jakość uzyskanych komórek jajowych
  • niska jakość komórek jajowych

Na jakość komórek jajowych wpływa wiele czynników. Najbardziej destrukcyjny charakter mają procesy związane ze starzeniem się organizmu kobiety. Wraz z wiekiem obniża się tzw. rezerwa jajnikowa, co zmniejsza szanse na uzyskanie ciąży. Jednocześnie z niższym poziomem AMH, obniża się również jakość komórek jajowych.

Co wpływa na jakość komórek jajowych?

Ograniczenie liczby pęcherzyków pierwotnych ma miejsce już ok. 25. roku życia, a wyraźny spadek zaczyna się po 35. roku życia. Stopniowo rośnie też ryzyko nie uzyskania ciąży w okresie roku starań – z 5% u dwudziesto-parolatek do 30% u pań po 35. roku życia.

Na obniżoną jakość gamet wpływ mogą mieć m.in. niedobory substancji takich jak hormon wzrostu, DHEA, testosteron czy wadliwa funkcja proteasomów odpowiedzialnych za degradację niepotrzebnych cząstek w komórce. Konsekwencją takich deficytów może być niepowodzenie leczenia związane z brakiem zapłodnień, problem z implantacją zarodka czy zahamowanie jego rozwoju.

W jaki sposób określa się jakość?

Najlepszym sposobem na określenie jakości komórek jajowych jest ich specjalistyczna ocena w laboratorium in vitro po zabiegu pick up. Oczywiście najważniejszym jej wykładnikiem będzie możliwość uzyskania po zapłodnieniu jajeczek prawidłowo rozwijających się zarodków. Z medycznego punktu widzenia, zanim kobieta zostanie poddana stymulacji hormonalnej, nie można w sposób jednoznaczny ocenić wszystkich potencjalnych nieprawidłowości w gametach. Pewne przypuszczenia można wysnuć na podstawie wyników badań laboratoryjnych lub USG, jednak najwięcej informacji przynosi realizacja programu zapłodnienia pozaustrojowego.

Obniżona jakość komórek jajowych – co dalej?

W przypadku stwierdzenia obniżonej jakości komórek, możliwe jest wprowadzenie szeregu zmian w postępowaniu i wdrożenie dodatkowych metod wspierających skuteczność in vitro. Jeśli przyczyną złej jakości gamet są niedobory hormonalne, możliwe jest zastosowanie opartej o wyniki oznaczeń laboratoryjnych suplementacji. Uwaga! Po suplementy i leki należy sięgać wyłącznie w konsultacji z lekarzem. W innym przypadku skutki przyjmowania takich preparatów mogą być odwrotne od zmierzonych.

Superstymulacja w procesie leczenia

Przy wielokrotnych niepowodzeniach programów in vitro związanych z brakiem zapłodnień lub niską jakością zarodków, można podjąć decyzję o przeprowadzeniu tzw. superstymulacji czy wielkokrotnej stymulacji w jednym procesie. Leczenie wdraża się, kiedy istnieje podejrzenie, że niepowodzenie mogło mieć związek ze słabą jakością komórek jajowych, które znajdują się w pęcherzykach gotowych do stymulacji. Superstymulacja polega na wielokrotnym pobraniu komórek jajowych w jednym procesie leczenia. W pierwszej kolejności pobierane są komórki o zazwyczaj niższej jakości. W trakcie dalszej stymulacji rosną nowe pęcherzyki, które pojawiły się w pierwszym etapie i były już gotowe do zareagowania na leki (gonadotropiny). Kiedy świeżopowstałe pęcherzyki urosną wraz z dojrzałymi komórkami jajowymi wykonuje się kolejne pobranie. W rezultacie uzyskuje się większą liczbę komórek, a nowopowstałe pęcherzyki dają szansę na uzyskanie wysokiej jakości komórek jajowych i uzyskanie prawidłowych zarodków.

Procedura IVM/IVM-R i mezoterapia jajników

Dodatkowo, w uzasadnionych przypadkach, można przeprowadzić procedurę IVM/IVM-R (dojrzewanie komórek jajowych in vitro), z zastosowaniem specjalnych podłoży poprawiających jakość oocytu. Innym stosowanym od niedawna zabiegiem, który może zwiększać szanse na uzyskanie prawidłowych komórek jajowych i tym samym na ciążę jest „odmładzanie” czy mezoterapia jajników. W zabiegu stosuje się substancję przygotowaną z krwi pacjentki zawierającą czynniki wzrostowe. Odpowiednio wzbogacony preparat podaje się bezpośrednio do jajników podczas ich wielokrotnej punkcji (nakłuwania).

Z dostępnych informacji wynika, że obecnie INVICTA jest jedynym w Polsce ośrodkiem, który stosuje tą metodę i analizuje jej efektywność. W okresie ostatnich dwóch lat, w ośrodku wykonano blisko 70 zabiegów punkcji jajników z podaniem osocza bogatopłytkowego. W ich wyniku obserwowano średni wzrost rezerwy jajnikowej (mierzonej poziomem AMH) o ok. 30%, co przy skrajnie niskich wartościach jest dużym sukcesem. U pacjentek po zabiegach uzyskiwano także o ok. 1-2 pęcherzyki jajnikowe więcej. W wyniku leczenia 3 pacjentki zaszły w ciążę w toku naturalnych starań, kilka innych poczęło dziecko po zabiegu zapłodnienia pozaustrojowego. Część par pozostaje nadal w procesie leczenia. Statystycznie rokowania na uzyskanie ciąży w wyniku zapłodnienia in vitro w przypadku pacjentek, u których stosowano zabieg, wzrastały z ok. 1% do ok. 20%.

Obecnie trwają również prace nad wdrożeniem innowacyjnej procedury aktywacji tkanki jajnikowej in vivo (w organizmie pacjentki). Zabieg polega na stymulacji tkanki jajnika poprzez jej kontrolowane naruszenie z użyciem specjalnych narzędzi. Efekty, w postaci poprawy rezerwy jajnikowej i możliwości pobrania komórki jajowej, mogą być uzyskane po kilku miesiącach od operacji.

W przypadku podejrzenia zmian genetycznych, para powinna skonsultować się z lekarzem genetykiem. W toku wywiadu i na podstawie dostępnych danych, ustali on potencjalne ryzyko, zleci ew. badania i zaproponuje możliwe rozwiązania. Można np. rozważyć diagnostykę przedimplantacyjną PGS/PGD lub program in vitro z komórkami jajowymi od anonimowej, zdrowej dawczyni.

About the Author:

Kliniki Leczenia Niepłodności INVICTA to nowoczesne placówki medyczne stawiające na rozwój, wiedzę i kompetencje, które przekładają się na jakość i skuteczność leczenia. Procedury wykonywane w naszych Klinikach są zgodne z najnowszymi osiągnięciami medycyny, wyróżniają się kompleksowością i skutecznością.

4 komentarze

  1. weronika 4 lutego 2019 w 2:57 pm- Odpowiedz

    staramy sie z mezem o dziecko juz kilkanascie miesiecy i dopiero tu znalazlam informacje o tym jaka moze byc potencjalna przyczyna problemow

  2. Sabina 7 maja 2019 w 7:35 pm- Odpowiedz

    Bardzo przydatne zwrócenie uwagi na to, w jaki sposób można doprowadzić do zwiększenia jakości komórek jajowych. Rzadko też się mówi o tym w kontekście bezpłodności, a jest to dziwne.

  3. Stasia 22 stycznia 2020 w 2:15 pm- Odpowiedz

    U mnie diagnoza: słaba jakość komórek jajowych…Mam 33 lata i nie spodziewałam się, że w tym wieku będę miała już taki problem. Zobaczymy, czy suplementacja coś da.

  4. Aneta 8 kwietnia 2020 w 11:04 am- Odpowiedz

    Od kiedy pamiętam moim największym marzeniem było posiadanie dziecka. Jednak pomimo wielu starań długo nie mogłam doczekać się jego spełnienia. W końcu leczenie, w tym również suplementy na poprawę komórek jajowych przyniosły oczekiwane rezultaty. Po drugiej próbie in vitro przywitałam na świecie mojego małego aniołka. Pamiętajcie, że nigdy nie należy się poddawać. Trzeba tylko trafić na odpowiedniego lekarza i mocno wierzyć w to, że wszystko się uda!

Zostaw komentarz